Bài 37- Xem Ảnh Thanh Trúc – Giáo Sư Lê Văn Khoa thực hiện

Lê Văn Khoa sinh năm 1933 tại Cần Thơ, đồng bằng sông Cửu Long miền Nam Việt Nam. Là một người tị nạn chiến tranh, Ông đặt chân đến Hoa Kỳ vào năm 1975. Ông viết nhạc với nhiều thể loại và đã có khoảng 600 nhạc phấm và hòa âm. Ông cũng đã soạn hòa âm về nhạc dân ca và nhạc phổ thông Việt Nam cho Ban Hợp Xướng Ngàn Khơi và Dàn Giao Hưởng Việt Mỹ (VAPO). Lê Văn Khoa cũng viết bài về âm nhạc và là chủ biên chương trình « Nhạc Trong Đời Sống của Chúng Ta », Đài Phát Thanh Little Sài Gòn.

Lê Văn Khoa tự  học Nhiếp Ảnh từ thuở hai mươi và đã được nhiều giải thưởng. Năm 1968, Ông cùng sáng lập Hội Nhiếp Ảnh Nghệ Thuật (HNANT) và giúp Hội xuất bản 3 quyển sách. HNANT là một trong 10 hội đứng hàng đầu trên thế giới trong cuộc thi Nhiếp Ảnh Quốc Tế Al Thani và được huy chương vàng trong thể loại « Hội Ảnh Tốt Nhất » ở cuộc thi Trierenberg Super Circuit tại Áo Quốc. Lê Văn Khoa là người Việt đầu tiên có ảnh triển lãm ở Quốc Hội Hoa Kỳ. Ông đã là giáo sư môn nhiếp ảnh tại Đại Học Salisbury State College, Tiểu Bang Maryland, năm 1976-1977.

Nguồn:  http://www.cothommagazine.com/

Bài 37- Xem Ảnh Thanh Trúc – Giáo Sư Lê Văn Khoa thực hiện

Hôm nay mời bạn ảnh xem hình của một người, theo tôi, rất lạ, rất nên tìm hiểu. Người đó là cô Thanh Trúc. Vài dòng vắn tắt để giới thiệu với các bạn nhân vật này. Tên trọn vẹn của cô là Trang Thanh Trúc. Theo cô kể, bên ngoại theo ngành sư phạm và bên nội làm thương mại, có dịch vụ ở Nam Vang, Sài Gòn, Đà Lạt, Cam Ranh. Đó là lý do gia đình cô di chuyển nhiều. Cô chào đời ở Nam Vang, Cam Pu Chia. Cùng gia đình về Sài Gòn năm 1969. Năm 1970 lên Đà Lạt. Cô từng theo học trường Lasan d’Adran, học nội trú Couvent des Oiseaux.

Về lại Sài Gòn năm 1975, học trường Trung học Phan Sào Nam. Năm 1978 được bảo lãnh qua Pháp và cư ngụ tại Paris cho đến nay. Cô viết văn (đã xuất bản sách). Cô viết nhạc (có nhiều CD nhạc đã phát hành). Cô chụp ảnh (để dùng trên trang nhà vì không muốn tự ý dùng hình

của người khác). Ở đây chúng tôi chỉ nói đến ảnh của Thanh Trúc thôi. Riêng sự tự trọng của cô, không tự ý dùng ảnh của người khác, nhất là khi không biết tên tác giả để ghi lời tri ân, đã thu phục cảm tình của tôi. Thử xét qua giới nhạc của ta, có bao nhiêu bài nhạc được thu thanh, được phát thanh mà người ta không hề nhắc đến tên tác giả. Dù hay dù dở, dù đẹp dù xấu, Thanh Trúc tự chụp hình để dùng. Chụp mãi rồi quen, rồi ghiền. Chụp nhiều, trong đó thế nào cũng có ảnh đẹp để dùng. Paris, thành phố lớn, có nhiều công viên, nhiều cảnh đẹp để Thanh Trúc tha hồ mà chụp ảnh. Mời bạn vào thế giới ảnh của Thanh Trúc:

Ảnh 1. “Chờ Phone Của Anh“


Nghệ sĩ thấy những cái mà ta không thấy, nghĩ những điều mà ta không nghĩ tới, dùng chữ mà ta không không thường dùng. Nhìn ảnh này bạn thấy gì? Một bàn máy đánh chữ hiệu Underwood cũ xưa, một đồng hồ reo ở bên cạnh, những thứ không ai dùng đến ngày nay. Những tờ giấy ghi chép dán đầy trên tường. Mặt bàn thật gọn, thật sạch chứng tỏ lâu rồi không có ai ngồi vào đây để làm việc.

Chúng chỉ còn là dấu tích của một thời đại đã qua. Thanh Trúc chụp ảnh này trong thư viện Shakespeare vì Thanh Trúc thấy khác hơn chúng ta và Thanh Trúc cho ảnh này cái tên ta không ngờ “Chờ Phone Của Anh”. Sao tình tứ thế? Tính chất lãng mạn vốn có ở trong lòng người chụp ảnh đã để lộ ra ngoài. Như vậy ta cứ theo đường hướng này mà phăng lần ruột rà của tác giả.

Điều tôi xin minh xác ở đây là tôi chưa hề quen biết, chưa nói chuyện với Thanh Trúc dù là qua điện thoại. Tôi được biết ảnh của Thanh Trúc qua hai ảnh giới thiệu của Phan Anh Dũng bên Cỏ Thơm Magazine, nhận thấy ảnh của cô có nét đặc biệt nên yêu cầu cô chia sẻ với người yêu ảnh bốn phương. Thanh Trúc vui vẻ nhận lời.

Ảnh 2. Cồng Viên Lá vàng


Một người viết văn, làm thơ, viết nhạc phải là một người có tâm hồn nhạy cảm trước nét đẹp. Một chiếc lá rơi có thể làm cho người đổ lệ. do đó Thanh Trúc không thể nào bỏ qua ghế trống công viên chiều Thu. Sừng sững trong chốn hoang vắng này chỉ có mấy pho tượng đá bất động không biết đã từ bao lâu rồi. Người có nhớ chăng những lời hẹn hò một chiều thu năm trước?

Ánh sáng yếu nhưng cũng đủ cho ta thấy màu vàng của lá thu trái sáng in lên nền đen và xanh sậm của lùm cây không được nhận ánh nắùng. Ánh sáng dịu, không chói chang thích hợp với khung cảnh chiều Thu buồn.

Ảnh 3. “Dâng Hiến”


Tính chất lãng mạn đã giúp Thanh Trúc thấy đá cứng vẫn có chất mềm dẻo của da thịt, những đường nét của đá giống như đường nét của thân người để chụp ảnh bức tượng đẹp này. Điều làm tôi ngạc nhiên rất nhiều vì Thanh Trúc cho biết chưa hề học qua lớp nhiếp ảnh nào, và ngỏ ý mong muốn có dịp được học hỏi thêm. Nhưng trong các ảnh của Thanh Trúc chứng tỏ cô có căn bản bố cục thật vững. Có thể có bạn khó tính sẽ trách Thanh Trúc cắt ảnh quá cận ở đầu nên không thấy hai tay của cô gái trẻ ôm đầu ông già trong cơn kích động mãnh liệt. Theo tôi Thanh Trúc cắt hai bàn tay cô gái rất tốt, để người xem không tìm nhìn thêm mà quên đi phần hấp dẫn chính là nét mặt, thế nằm ngửa và

bộ ngực trần của nữ thần hiến dâng thân xác cho thần Pan trong thần thoại Hy Lạp. Dĩ nhiên tác phẩm điêu khắc có hình thể trọn vẹn là một tuyệt tác nơi bảo tàng viện Louvre, nhưng người chụp ảnh ghi nhận một phần hấp dẫn nhất của pho tượng là tài khéo của người chụp ảnh.

Ảnh 4. Dáng Khuya


Cũng nơi bảo tàng viện Louvre ở Paris, cảnh đêm bên ngoài rất hấp dẫn mà Thanh Trúc đã thu vào ống kính máy ảnh của mình. Một ảnh

đêm rất sắc nét và có chiều sâu đáng nể. Chủ điểm đặt vào đúng vị trí. Những chỗ sáng và tối không phá bố cục toàn ảnh nhưng bổ túc lẫn nhau. Với tâm hồn văn thơ Thanh Trúc đã nhân cách hóa ảnh của mình bằng tên rất gợi hình lẫn gợi tình là “Dáng Khuya”. Nếu ghi nhận được sự ướt át nhiều hơn của đường đêm, ảnh sẽ linh động hơn nhiều. Nhờ chụp với máy ảnh digital nên Thanh Trúc chụp ảnh xong, lên métro ngồi, mở máy ra xem ảnh và nghĩ phải làm gì với ảnh mới chụp, nhờ đó cô thấy đường về nhà không còn xa nữa.

Ảnh 5. Đèn Khuya


Cũng nơi bảo tàng viện Louvre, có thể cùng một chuyến đi Thanh Trúc chụp ảnh Đèn Khuya. Đường phố vắng tanh sau cơn mưa ướt nên mặt

đường ghi nhận sự phản chiếu ánh sáng đèn đường đồng thời hắt lên vách tường, giúp vách tường đỡ tối. Trời khuya không còn người qua lại,

Đèn Khuya hai hàng thẳng tắp theo đường phối cảnh vững vàng, vẫn sáng. Thanh Trúc bố cục ảnh theo trực giác bén nhạy của mình. Cô xác

nhận là chụp ảnh nhiều nhưng không phải ảnh nào cũng đẹp, cô chụp để ghi dấu những khoảnh khắc của thời gian xảy ra quanh mình. Đúng vậy. Không ai có tài gì để chụp ảnh nào cũng thành tác phẩm nghệ thuật.

Tình cảm đã dắt Thanh Trúc đi khắp các nẻo đường để nhìn thấy cái đẹp ở quanh mình, dù đó là tượng đá, là chiếc máy đánh chữ cổ lỗ, những đoạn đường hoang vắng trong đêm khuya. Cô chụp rất nhiều nhưng tôi chọn ảnh những nhánh cây trụi lá để đi vào khối tình cảm lắng đọng,

man mát buồn mà ta đang xem.

Ảnh 6. Mấy Nhánh Ngậm Ngùi


Những nhánh cây khô lòa xòa buông xuống trên mặt sông nước mà tôi thấy bên dưới có trăm ngàn bóng ma dang ve vẩy rủ rê. Có thể Thanh Trúc đang thương tiếc những chiếc lá đã lìa cành trong một hình ảnh, một không gian tương đối tĩnh. Cùng một ảnh người khác xem có thể có một cảm xúc khác hơn. Riêng tôi, tôi thấy trong cái tĩnh có cái động, trong nét buồn tàn ẩn nhịp vui, một niềm vui tái hợp dù là trong ảo ảnh. Có những nhánh cây đã chạm vào mặt nước, những bộ xương khô sắp chìm vào hư vô để rồi không còn gì nữa. Ảnh này mặt nước quá xám thành quá nặng nề bi đát. Đề nghị Thanh Trúc cho nước sáng hơn, ảnh sẽ dễ nhìn hơn nhiều.

7. Nỗi Xôn Xao Không Màu

Đây là trường hợp Thanh Trúc thấy những gì chúng ta không thấy, hay ngược lại, những gì ta thấy thì Thanh Trúc không thấy. Này nhé, ta thấy ảnh có nhiều màu, Thanh Trúc nói không màu. Ta thấy tĩnh lặng, Thanh Trúc thấy xôn xao. Nghệ sĩ có thể xuyên cái này để thấy cái

khác, thấy không phải bằng mắt mà bằng nhận thức, bằng cảm nhận. Thanh Trúc chụp ảnh này xuyên qua cửa sổ của một quán cà phê nên ảnh không được trong như ảnh chụp thẳng. Tôi ngạc nhiên khi Thanh Trúc nhận ra nét đẹp của những chiếc đèn này. Người bày trí đã cố tình

sắp bốn ngọn đèn theo bố cục, có thể đã treo đó rất nhiều năm, nay Thanh Trúc nhận ra và chụp ảnh. Tôi đề nghị Thanh Trúc cắt bớ bên trên và bên mặt một ít, bố cục ảnh sẽ mạnh hơn nhiều. Có lẽ cô chụp ảnh này cùng một chuyến viếng Louvre.

Ảnh 8. Nốt Nhạc Cuối Mùa Đông


Một tên tựa ảnh rất lãng mạn diễn tả một tình cảm rất đậm đà. Thanh Trúc vốn là người chơi piano từ còn rất trẻ nên chiếc piano cổ trong thư viện Shakespeare gây sự chú ý của cô. Như máy đánh chữ trong ảnh 1, có lẽ không ai được đụng đến cây đàn piano này. Chờ Phone Của Anh, ta không thấy người em gái nhìn chăm vào cái điện thoại, đến Nốt Nhạc Cuối Mùa Đông, không có người đánh đàn, không có âm vang mà Thanh Trúc vẫn thấy, vẫn nghe ra là sự mầu nhiệm cần thiết của trí tưởng tượng để sáng tác.

Ảnh 9. Sau Cơn Bão


Chụp ảnh có tính cách phóng sự cần có sự luyện tập và khả năng đặc biệt, Thanh Trúc chưa từng học chụp ảnh mà chụp được ảnh này trong chuyến du ngoạn bằng thuyền trên sông Seine là một thành công lớn. Bố cục thật vững, không khí và địa điểm lý tưởng cho cặp tình nhân tỏ tình với nhau. Trong một tíc tắc, trên con thuyền di chuyển, Thanh Trúc có được bức ảnh đẹp dù tên ảnh không bộc lộ được tinh thần của ảnh. Theo tôi nghĩ, Sau Cơn Bão Tố thật, cảnh trí không nên quá sạch sẽ như thế này, và Sau Cơn Bão Tình thì cặp tình nhân này phải có dáng điệu . . . và ăn mặc khác hơn. Nhưng ảnh đẹp là ảnh đẹp, không cần tên đẹp để làm ảnh thành ra đẹp.

Ảnh 10. Thoát Ly.

Một cầu thang thoát hiểm nơi các chung cư, nhưng tên Thoát Ly làm tôi có ý nghĩ không được thanh cao. Bố cục tốt. Qua những ảnh này ta thấy không cần phải đi xa, không cần có đủ diều kiện thuận lợi để có ảnh đẹp. Thành thật chúc mừng Thanh Trúc. Nên tiếp tục đi tìm đẹp qua nhiếp ảnh nhừng đừng bỏ văn thơ và nhạc.

Sau đây là ý nghĩ thật của Thanh Trúc, tôi nghĩ cô sẵn lòng chia sẻ với người yêu ảnh:

“Đi đâu Trúc cũng mang theo máy hình. Máy hình như sách, như nhạc. Thiếu một trong mấy thứ đó, nhớ, chịu không được! Theo Trúc, chụp hình nhiều không phải là chụp tấm nào cũng thành công, cũng đẹp. Nhưng chụp hình thường xuyên, mang cho mình thói quen tốt là mình biết quan tâm đến mọi việc xung quanh hơn. Tạo cho mình biết yêu thương từng khoảnh khắc nhỏ trong đời sống mình đang có. Với Trúc, Nhiếp Ảnh là một hình thức ghi nhật ký. Mỗi bức hình nhắc mình nhớ tâm trạng mình lúc đó ra sao. Khi mà không thể dùng giấy bút ghi ra ngay được thì mình dùng máy ảnh để giữ lại thời khắc ấy!

Ngoài ra, Nhiếp Ảnh còn giúp mình bớt căng thẳng nhiều lắm. Vì chụp hình thì hầu như cần đi bộ. Nếu ai không có phương tiện chọn bộ môn thể thao nào đó thì đi bộ là môn thể thao tốt lại ít hao tốn nữa. Đi bộ có cái hay là đôi khi mình tìm ra những con đường, hàng cây, bóng mát,

không hề thấy ghi trong bản đồ! Chụp hình xong, mang lên métro, trên bus, hay xe lửa, mở máy xem lại từng tấm hình mình vừa bấm máy, Trúc nghĩ , không gì vui, hạnh phúc bằng mình tự kiểm tra lại thành quả mình!

Chưa hết, xem hình trên máy thôi đâu có đã, về đến nhà chuyển ngay lên máy vi tính kìa. Cái lo âu là không biết khi xem trong máy hình rõ như vậy, khi chuyển ến máy vi tính có được như vậy hay không. Thế là bao chuyện cơm áo lại bỏ ngoài tai, thấy chưa! Trước mắt giờ chỉ còn biết ly café chiều và, mấy tấm hình yêu dấu!

Thật tình cho đến bây giờ, Trúc không chắc mình hiểu rõ được các bố cục khi mình ngắm nhìn, rồi bấm máy. Đi ngang qua chỗ nào đó, tự dưng thấy nó đẹp, thấy cần phải giữ khoảnh khắc ấy qua một tấm hình, thế là Trúc bấm máy. Có thể, người khác sẽ cho là xoàng, là tầm thường quá, nhưng Trúc thì lại thấy nó đẹp lắm!

Trúc không học chụp ảnh ở đâu cả:  Sách, cũng như trên Net. Khi ngắm một bức hình, Trúc chỉ nghĩ đơn thuần, mình đứng ở phía này, sẽ thuận với ánh mắt của mình hơn. Trúc bấm nhiều lần, nhiều kiểu, không phải bấm một lần là được ngay đâu!

Hình Trúc chụp nói giùm Trúc tâm trạng mình : Vui, Buồn, Cô Đơn, Khao Khát, Thất Vọng …”

Nguồn: Báo Việt Herald (18/03/2010)

Giáo Sư Lê Văn Khoa thực hiện

Advertisements

Laisser un commentaire

Entrez vos coordonnées ci-dessous ou cliquez sur une icône pour vous connecter:

Logo WordPress.com

Vous commentez à l'aide de votre compte WordPress.com. Déconnexion / Changer )

Image Twitter

Vous commentez à l'aide de votre compte Twitter. Déconnexion / Changer )

Photo Facebook

Vous commentez à l'aide de votre compte Facebook. Déconnexion / Changer )

Photo Google+

Vous commentez à l'aide de votre compte Google+. Déconnexion / Changer )

Connexion à %s

%d blogueurs aiment cette page :