Chuyện cuối năm

chuyen-cuoi-nam

– Bên ấy có lạnh lắm không em?

– Dạ hôm nay bớt lạnh hơn hôm qua một chút rồi …

Cô liếc nhìn ra cửa sổ, những bông tuyết rơi ngoài kia. Ly trà thứ sáu đang bốc khói. Cô không uống để thưởng thức mà uống như một lối đi bị đống băng cần có chất muối làm tan đi cái lạnh ngay tức khắc. Một lốp áo, hai lốp áo, ba lốp áo. Thêm khăn choàng cổ nữa cho giống bản tình ca mùa Đông. Đang ở trong văn phòng chớ không có phải ở ngoài đường đâu mà trùm và quấn chi nhiều dữ vậy. Khi nhiệt độ xuống thấp hơn phải làm sao?

Cô không biết phải làm sao, bởi cô không thích chia động từ ở thì tương lai.

Qua hộp thư Yahoo.fr cô nhận được một tài liệu nói về 24 điều đẹp cho cuộc sống. Cô mở ra xem, phải công nhận 24 điều ấy đầy ý nghĩa. Bao giờ mình thấy tinh thần yếu đuối hãy nghĩ đến điều vui vẻ, may mắn, hạnh phúc nhất mình đã có.

Trong lớp học hôm nào hãng tổ chức cũng có bộ môn Tâm Lý này.

Lúc bình thường, nghe rất ổn. Nhưng lúc không bình thường, đầu óc tối mù, tối mò, ngại làm sao ba cái câu lý thuyết này.

Mà chắc là anh không hiểu, cho nên anh mới nhắc chừng cô mở ra đọc-chi-đọc-lại hoài!

t r a n g t h a n h t r u c

Đi qua trí nhớ

diquatrinho3

http://www.saigonline.com/trangthanhtruc/MP3/Diquatrinho.mp3.

Đi qua trí nhớ

Thơ Đặng Hiền

Nhạc Trang Thanh Trúc

Những sợi tóc bên ngày cũ

Sự nhớ thương dài đẵng

Tựa màu nắng tình phai

Nếu anh đi thăm em

Nếu anh trở về ngôi nhà thờ đá

Những sợi tóc không cần giữ

Sự nhớ thương dài đẵng

Bạc màu trắng tàn phai

Bài thơ kèm theo cọng tóc

Bay qua mùa xa

Nếu mình gặp lại nhau

Thơ vàng theo em

Ở chỗ nào khoảng nhớ…

Bài thơ kèm theo cọng tóc

Bay qua mùa xa

Nếu mình gặp lại nhau

Thơ vàng theo em

Ở chỗ nào khoảng nhớ

diquatrinho6

bản nguyên thủy :

Đi qua trí nhớ

Đặng Hiền

Nếu anh đi thăm em

Nếu anh trở về ngôi nhà thờ đá

Những sợi tóc không cần giữ

Sự nhớ thương dài đẵng

Bạc màu trắng tàn phai

Bài thơ kèm theo cọng tóc

Bay qua mùa xa

Miền đông rừng hoang mang gió

Ngày châu Mỹ, buồn buồn rưng rức

Nếu mình gặp lại nhau

Xuân còn vàng như thơ

Thơ vàng theo em

Ở chỗ nào khoảng nhớ ..

Chuyện cô giáo

chuyen-co-giao

Cô muốn ghi tên học thêm tiếng Tàu. Tiếng Mandarin chớ không có phải là tiếng Tàu đọc trại ra thành tào lao đâu nghe. Cô muốn đóng tiền học cho xong, nhưng người ghi biên lai thì lại không muốn vậy. Họ đề nghị cô dạy cho các em người Tàu « không hiểu gì hết trơn hết trọi tiếng Pháp » và thay thế vào đó cô sẽ được học tiếng Tàu miễn phí. Cô dạy mấy đứa nhỏ nhà cô học còn chưa xong mà còn vác thêm cái gánh này. Vậy đó mà cô nhận. Cô gồng mình trong vòng bốn tháng trời. Nhà Thờ đưa cho cô hai cuốn sách. Phần tiếng Tàu cô lật lật cuốn sách ra xem rồi âm thầm gấp lại. Loại sách này dành riêng cho những người thông thạo hai sinh ngữ, Pháp-Tàu. Cô học tiếng Tàu quên trước, quên sau. Trí nhớ bắt đầu cạn rồi. Mà chắc hôm ghi danh học tiếng Tàu đầu óc cô dính sạn hay sao mà cô nhận cái công tác này chi vậy không biết. Hay là cô muốn thử thách xem cô dạy con nít bên ngoài tụi nó có dễ nghe lời cô hơn là con nít ở nhà chăng? Dù gì đi nữa, cô đã đến lớp rồi. 8 cô cậu « học trò » là đây. Từ 8 tuổi cho đến 44 tuổi. Cô nghe loáng thoáng được cách phát âm « Laoshi » ra đời. Các đôi con mắt gọi cô là « Laoshi ». Trời hỡi! Cô trở thành Cô Giáo một cách ngang xương. Không bằng cấp đã đành lại không một chút kinh nghiệm.

Cô lên trên mạng, lục tìm các địa chỉ, nơi nào có dạy cách thức học tiếng Pháp vỡ lòng cô cũng ghé vào xem. Rồi cô tự « soạn » ra một thời khóa biểu để áp dụng cách dạy. Dạy đếm số, dạy phân biệt mầu sắc, dạy những câu đối thoại thật dễ giữa thầy, trò. Dạy một số từ ngữ thông dụng trong phòng khách, buồng tắm, dụng cụ học sinh. Dạy cách thức gọi món ăn khi vào nhà hàng. Dạy cách hỏi thăm bác sĩ khi ốm đau.

Người đàn ông đảm nhiệm các khóa học trong nhà Thờ nhờ cô « giúp học trò tập-đọc-đi-đọc-lại cuốn sách mầu hồng cho thạo » mà không nghĩ ra cách giúp giùm cô phải dạy như thế nào cho học trò biết ráp chữ. Cứ như thế đó, « Tôi nghĩ cô dư sức dạy mà. Dễ lắm! ».

Hai cây viết lông. Hai cuốn sách. Một khăn chùi bảng. Một tuần lễ bị viêm cổ họng, rồi viêm phổi. Vậy mà sao không đứa học trò nào bị « Laoshi » lây bệnh hết vậy ta. Cô vẫn đến lớp dạy, nói muốn không ra tiếng. Mỗi tối thứ tư và thứ sáu, 3 tiếng mỗi tuần.

Lúc cô xin nghỉ … luôn sau khi hết khoá dạy 4 tháng đầu niên học, học trò buồn không mong cô giáo nghỉ. Người ghi biên lai hỏi bộ cô không muốn tiếp tục học thêm tiếng Mandarin nữa hay sao? Cô nói, cô muốn chớ nhưng lần này cô xin được đóng tiền học. Người ta hỏi cô tại sao cô không tiếp tục dạy nữa, học trò phá lắm hay sao? Chuyện học trò ồn, cô mời ra khỏi lớp vài mạng cảnh cáo, chuyện nhỏ, chuyện cô phải ăn giá liên miên mới là chuyện lớn. Từ khi trở thành « Laoshi » ngang xương cô phải siêng ăn giá. Đau cổ liên tuôn bất tận mấy cọng giá như thần dược. Cô sợ ăn giá quá nên cô lấy cớ công việc chồng chất, lo không nổi, cô xin nghỉ.

t r a n g t h a n h t r u c

Chuyện cái dấu chấm than

chamthan

Anh than phiền:

– Mua nhà sao mua ở Paris. Lại mua chi ngay khu 13.

– Khu 13, Chệt nhiều quá trời.

– Đường phố chật chội. Ngộp.

Anh quyết liệt với ý nghĩ:

– Con cái sợ nhất là Cha Mẹ chúng ly dị

– Không bao giờ anh để cho chuyện ấy xảy ra. Không bao giờ.

Chưa đến 10 năm. Cô thấy anh dọn ra Paris. Anh thường xuyên ghé khu 13 đi chợ. Và hăng hái thông báo cô biết tin anh đã xong giấy tờ ly dị.

Cô không thích viết mà bỏ nhiều dấu chấm than. Thấy rối mắt quá. Nhưng lần này cô phá lệ. Cô kết bằng một dấu chấm than!

t r a n g t h a n h t r u c

Những Ngày Tháng Không Tên

laboheme1

Tìm thấy sáng nay trên Youtube :

http://fr.youtube.com/watch?v=u4-KbWPLT7I

Quà Giáng Sinh

trung-da-dieu21

Trứng đà điểu (un œuf d’autruche). Bà Ngoại mang từ Việt Nam về làm quà cho Trực, Quân.

Chuyện Anh và Em …

giangsinh22

1.

Em thắc mắc một chuyện, sao chữ Em, anh hay viết hoa và khi anh xưng Anh đó, anh cũng hay viết hoa ? Tại sao vậy há ? Lúc ngồi trong quán café, em có nghe anh giải thích một lần nhưng em vẫn không hiểu rõ ràng được tại sao. Chắc lúc đó đầu óc em không tập trung vì mãi dò xét tình hình của người đối diện. Ví dụ như cái người có đôi mắt biết cười ấy là người như thế nào.

Café anh uống chiều hôm ấy, bộ ngon thiệt hả? Sao Anh nói cám ơn Em ?

2.

Gói kẹo the tẩm mật ong có tổng cộng 100 viên. Em không đếm bởi bên ngoài người ta có in ba con số ấy. Em không muốn mở gói kẹo ấy ra. Em muốn để dành. Mở ra thấy tiếc. Nhưng anh thì khác. Anh dặn dò là em rất cần ngặm kẹo một ngày ba viên: Sáng, trưa, chiều cho mau hết. Có mau hết anh mới sớm gặp được em. Nhưng em vẫn muốn để dành. Vì tiếc. Nhưng rồi hôm đau cổ quá, không dằn được, nên em xé gói kẹo ấy nhón một viên cho vào miệng. Nhớ người đã tốn công đi tìm. Và lặng lẽ ân cần dúi gói kẹo vào tay em ngay buổi cuối chia tay. Nỗi nhớ anh loanh quanh. Nhớ cái lúc khi không anh đứng dậy đi về phía em ngồi. Anh nói gì hình như là phải hôn cái trán trước không thôi lát hút thuốc, không hôn được. Ngay Café Vỉa Hè, em bàng hoàng bởi em không chờ đợi sự việc ấy đến. Rồi em lại cười tươi yên lặng chờ cho cái trán dằn cơn xúc động. Trong phút chốc, cái hôn lên trán ở buổi chiều đó như là một dấu ấn, một định mệnh. Nó sẽ không an nhàn ở mỗi riêng nơi ấy. Nó sẽ loang ra…

4.

– Hay là Em ngại gặp Anh ?

– Dạ không có đâu …

Tại sao cô lại quả quyết là cô không ngại gặp lại anh? Và tại sao anh lại nghĩ là cô ngại ngùng không muốn gặp lại anh chớ! Rồng – bay trên xa lộ – nếu phải chọn đường tắt để bay thì cũng sẽ bay một cách đàng hoàng. Quyết định của cô nghiêm chỉnh. Hay là cô nghĩ cô quyết định như thế là nghiêm chỉnh. Anh không có dấu hiệu gì để làm cô sợ hãi cả. Nếu không muốn nói thêm, sự gặp lại của cái hẹn này làm cô náo nức thêm thì có.

Mà tại sao cô lại náo nức chớ!

Bắt đầu từ bao giờ cô mang theo điện thoại vào buồng tắm? Hồi trước, điện thoại reo cô cho reo mút chỉ. Người bên kia đầu dây gọi không nghe thấy ai nhấc thì lát sẽ gọi lại, hoặc để lại lời nhắn thôi. Cô điềm nhiên với lý luận vừa nêu ra, cô thư thả xếp quần áo vừa cỡi để trên cái bục trắng. Cô lững thững bước vào bồn nước khắc mầu xanh lá. Cô ngắm nghía những chai nước gội đầu, đủ mầu. Có chai trị tóc khô, có chai đặc biệt dùng riêng cho tóc nhuộm. Cô đổ chai có mùi hoa cam vào lòng bàn tay trái rồi xoa, rồi chà lên tóc. Cô nghĩ ngợi lung tung. Mùi hoa cam thơm lừng. Cái vòi nước sen nhà này xịn thiệt! Tắm gội kiểu này có thua gì hình thức mát xa đâu. Vô tình những ngón tay phải đậu trên bờ vai. Chỗ này tự dưng sao đau quá. Cô nhấn chỗ khác, gần cổ. Chỗ này cũng nhức nữa. Cô di chuyển cái vòi nước, cố ý cho cái vòi xịt mạnh trên những điểm đau mềm dần ra thì chuông điện thoại reo. Cô vội vàng tắt nước. Cô vội vàng dúi những ngón tay ướt vào khăn lông rồi chụp cái điện thoại di động.

– Bây giờ anh đi đây. Khoảng 15 phút nữa anh đến đón em.

– Dạ

Một người thông báo chuyến đi. Một người chờ người vừa khởi hành đến. Hai cái người ấy mà cộng lại thành nỗi nhớ muôn mầu!

5.

Bên em, mưa và lạnh, hai kẻ thù của mùa Thu. Vào lớp, người bên phía tường phải vừa ho xong đến phiên người bên phía tường trái. Ban đầu còn ngại ngùng, cố gắng giữ cho tiếng ho thiệt nhỏ, sao chịu không nỗi, phải ho mạnh ra một cái. Ho mà nén trong phổi, khó chịu quá xá chừng. Khúc dạo đầu sáng nay bắt đầu bằng những tiếng ho khan. Cô giáo thông cảm, cười dịu dàng. Cô giáo hôm nay diện áo đầm mầu nâu trắng. Đi cùng khắp phố 13, tìm hoài cũng không ra được một cô gái người Tàu xinh đẹp như cô giáo này! Lớp học Chủ Nhật bắt đầu vào 8 giờ 30 sáng. Trời bên ngoài mưa gió vậy mà mọi người vẫn kéo đến học tiếng Mandarin chỉ vì cô giáo thôi. Anh không căn dặn em phải nhớ này, nhớ nọ, thì em mong làm sao được nghe những lời ấm áp ấy. Nhưng khi anh nhắc nhở em ở nhà dưỡng bệnh, thì em lại không nhớ. Hay là … em lờ. Mùa Thu nơi nào không biết, riêng mùa Thu Paris thì lá úa tả tơi sau một cơn mưa dài.

Bây giờ là tháng 10. Mà có lẽ hộp thư Yahoo bên Phố Anh có vấn đề thiệt rồi. Phải có vấn đề, chớ làm sao mà anh không thể trả lời thư em!

6.

Em không thích dùng chữ Yêu! Cô viết luôn một mạch. Như Cha Mẹ, không ai nói « Cha Mẹ yêu con », bao giờ. Hay là, « Con yêu Cha Mẹ », bao giờ. Người ta dùng chữ Thương.

Chữ Thương, ngoài tình cảm, còn biểu hiện sư lo âu, ân cần, chịu đựng, hy sinh, gian khổ, biết tha thứ. Do đó chữ Thương đứng vững vàng riêng một mình.

Chữ Yêu, đứng riêng thì lại không ổn. Nó không bao la, ích kỷ, đầy đam mê, dễ gây thù, gây hận, kể cả chiếm đoạt, bỏ đi, quên nhanh, tính toán. Do đó, chữ Yêu luôn cần có chữ Thương đi kèm cạnh bên.

Cô chấm dứt bằng câu: Anh có đồng ý với em vậy không há ?

t r a n g t h a n h t r u c

Mầu Giáng Sinh

giangsinh14

goingheu

rau

tom

banh-voi-trung-ca

do-bien

ga-bo

giangsinh23

Dương Phương Linh

duong-phuong-linh6

http://linhnn.free.fr/calligraphyvietnamienne.htm


Trang Thanh Trúc (TTT) : Được biết Linh cũng cầm tinh con Rồng. Vậy theo Linh, người phụ nữ tuổi Rồng, là người như thế nào?

Dương Phương Linh (DPL): Là người dễ thương, dễ chịu, dễ mến, dễ ưa.

dplinhDương Phương Linh

TTT : Trúc không biết vẽ. Nhưng rất thích xem tranh Linh, đặc biệt góc « làm việc » của Linh. Cái góc đầy mầu sắc ấy, có từ bao giờ ?

DPL : Linh bắt đầu vẽ tư cuối năm 2005 nhưng cái góc khá sạch sẽ đó chỉ có cách đây chưa được 6 tháng. Trước đó Linh vẽ trên giuờng (trước truyền hình), hoặc ngay trên sàn nhà.

duong-phuong-linh-8

http://linhnn.free.fr/images/Galeries/Divers/Artiste.jpg

TTT : Lúc nào Linh vẽ? Lúc nào Linh đàn? Lúc nào Linh chụp hình? Và lúc nào Linh làm thơ?

DPL : 3 món đầu thì Linh làm lúc nào Linh có thể, còn thơ thì thói quen làm thơ ngay trong giờ làm việc, khi nào làm việc chán quá thi làm thơ cho mau tới giờ dzià.

TTT : Ngoài bốn bộ môn trên, có bộ môn nào mà Trúc chưa dược vinh hạnh biết không?

DPL : Còn … môn làm biếng đó Trúc.

duong-phuong-linh-10

http://linhnn.free.fr/images/Galeries/Paysages/Barques.jpg

TTT : Gần đây nhất, Linh vừa mới có một cuộc triển lãm tranh. Linh có thể nào cho biết thêm về quá trình cuộc triển lãm ấy được không ?

DPL : Nói chữ triển lãm nghe to tát quá, chỉ là một buổi ra mắt nho nhỏ ngay trong hãng Linh làm việc. Nguyên do khởi xướng cách đây khoảng một năm, khi mà một số bạn đồng nghiệp cuả Linh xem những bức tranh Linh vẽ và đề nghị Linh giới thiệu những bức tranh ấy vào dịp Giáng Sinh …

TTT : Những bức tranh đầu tiên, phát xuất từ nguyên do nào?

DPL : Biết vẽ là ước mơ thơ ấu cuả Linh, không bao giờ nghĩ mình có thể làm được nên không thử cho đến một hôm tự nhiên nói sao mình không thử … Thế là có nguyên do để bắt đầu … Linh tiếc là mình không chiụ thử sớm hơn.

duongphuonglinh3

http://linhnn.free.fr/images/Galeries/Portraits/Mamy1.jpg


TTT : Ví dụ nha, Trúc thích tranh quá, Trúc muốn có được một bức tranh vẽ cũng « ngang ngửa » như Linh vậy. Trúc phải làm sao? Trúc phải tìm ai để học?

DPL : Linh thì Linh chả tìm ai cả, trên mạng và các nhà sách có đủ tất cả những tài liệu cần thiết để mình bắt đầu. Hãy bắt đầu với cây viết chì, vài tờ giấy trắng, rất đơn giản, rất tiện và rất đầy đủ. Bắt chước vẽ lại tất cả những gì mình thấy thích. Trước là tập vẽ hình dạng sau đó là thể tích, rồi ánh sáng vv … … Cái bắt đầu nào cũng có khó khăn nhưng khi mình thực sự muốn thì khó khăn nào cũng có thể vượt qua (điều này chắc Trúc còn rõ hơn Linh nữa à). Sau đó khi đã có một chút kiến thức lận lưng rồi thì mình có thể tìm thầy để học thêm những mánh khoé nghề nghiệp.

duongphuonglinh4

http://linhnn.free.fr/images/Galeries/Portraits/Mamie.jpg

TTT : Điều gì đối với Linh là quan trọng nhất trong cuộc sống hiện tại ?

DPL : Linh vẫn đặt gia đình là trên hết Trúc à. Xong bổn phận gia đình thi` tới đam mê của mình… Cuộc sống lúc nào cũng phải có mục đích thì mới có ý nghĩa.

duong-phuong-linh-7

http://linhnn.free.fr/images/Galeries/Divers/Pieds.jpg

TTT : Hãy nói một chút về tuổi nhỏ nghe. Hồi trước, Linh học ở những ngôi trường nào? Và Linh đã có những kỷ niệm nào đáng ghi nhớ nhất ?

DPL : Linh học tiểu học & trung học Hùng Vương, trong quận 5. Kỉ niệm đáng nhớ vẫn là thuở học trò phá phách, thuở mới lớn mơ mộng. Vẫn là những trận mưa rào cùng với mấy đứa em họ tắm mưa, hay những buổi chiều sau bữa cơm chơi Domino, đánh cờ tướng với tụi nó. Đứa nào thua phải uống nước phình bụng … Kỉ niệm thi` nhiều lắm làm đầu óc mình đôi khi không có chổ cho hiện tại … quên trước quên sau.

TTT : Trong trang Blog của Linh, http://apou.hautetfort.com/poeme/, Trúc có đọc được một bài thơ gởi ngày 19 tháng 10 năm 2008. Bài thơ dễ thương. Linh viết bài thơ trong tâm trạng hạnh phúc? Hay là ngày … Sinh Nhật?

DPL : Bài thơ này thật ra Linh viết cũng lâu rồi. Thơ thì viết nhiều lắm để hết trên Blog không xuể đâu nên chỉ để phụ hoạ cho tấm hình vẽ … Không nhớ là lúc viết mình có tâm trạng hạnh phúc hay không nhưng chắc chắn là Linh viết bài nay với tâm trạng vui, khi không vui thi thơ nó cũng yểu xiù hà.

duong-phuong-linh-9

http://linhnn.free.fr/images/Galeries/Divers/PointdePied.jpg


Câu Chuyện Chim Sẻ

Em kể anh nghe một câu chuyện mùa Thu

Dễ thương lắm của những con chim nhỏ

Giữa bóng chiều ngày lưng chừng đâu đó

Gió hiu hiu từng vạt nhớ buồn xo

Những con chim sẻ của mùa Thu lấp ló

Đứng chuyện trò hỏi đã đến Xuân chưa

Mà trong gió nắng cứ vàng như lụa

Mà cỏ cây còn e ấp thẹn thùa

Chúng bảo nhau cơn mưa ngày hôm qua

Làm rụng mất đám lông xinh nho nhỏ

Và cơn bão vừa ghé ngang qua ngõ

Làm tơi bời hú vía ngàn nỗi lo

Và rồi …

Câu chuyện lan nhanh đến những chỗ không ngờ

Chuyện chúng mình chúng cũng rành mạch rõ

Chúng kháo nhau ngày mai về bên đó

Chở hộ nàng ngàn nỗi nhớ rõ to …

Em bật cười nghe nắng ấm về thăm

Xoè bàn tay có những hạt gạo mới

Cám ơn nhé những chú chim nông nổi

Đã cho tôi một ngày vui trong đời

Mai thức giấc vuông cửa anh có khách

Nhớ đón chào anh nhé bạn chúng ta!

Dương Phương Linh

http://apou.hautetfort.com/poeme/

7 Nốt – Lê Giang Trần

7not_181208

Bìa trước, Họa Sĩ Vũ Thái Hòa
Bìa sau & phụ bản, Họa Sĩ Dương Phương Linh

http://www.nguoi-viet.com/absolutenm/anmviewer.asp?a=88113&z=56

Nốt Bê-Môl năm

Xa hơn năm về lại Cali bỗng thấy Cali buồn như những nốt giáng. Dụng ý về thăm ba má nên tôi không đi ra ngoài ngoại trừ cần thiết. Vì vậy chẳng gọi lung tung, chỉ vài thân quen gần gũi. Sẵn về, mua ít sách, nằm nhà đọc cũng tiện.

Anh Hoàng Song Vân thời hợp tác các báo, anh cung cấp cho độc giả những bài kiến thức về loài vật, thiên nhiên, không gian, lịch sử thật độc đáo, ai đọc cũng yêu thích, đón chờ. Ðó là cái “thú vui riêng” của anh, anh mang ra “biến hóa” thành “món hàng” mưu sinh qua báo chí. Có lẽ bao nhiêu bộ “Bách Khoa Kiến Thức” đều khó lọt khỏi tay anh. Anh đã buông bút từ lâu mà hiện trên kệ sách anh cũng còn bảy bộ (anh cho biết).

Hồi đó đọc những bài sưu tầm kỳ lạ hấp dẫn của anh, tôi có ý nghĩ là anh không còn hứng thú giao du với “loài người” nữa. Anh khám phá ra ở loài vật chúng có tình, có thủy chung, có can đảm, có khí phách, có công bình, có bình đẳng hơn ở xã hội loài người; ở thiên nhiên, hoa cỏ, núi sông, rừng suối khiến tâm hồn cảm thấy an bình, thoát tục; đôi khi còn dạy ta một triết lý sống nào đó thật sâu sắc, thú vị. Hay cao xa hơn, không gian vô tận trên trời, những ngôi sao lấp lánh, những thiên hà, ngân hà mà theo bước khoa học khám phá dần ra, cho con người thấm thía về sự nhỏ bé, từ một hành tinh, một sinh vật, một siêu vi vật đến sự ngắn ngủi một kiếp đời, một kiếp sống. Có lẽ thế mà anh “nhìn thế sự phù vân lặng mỉm cười” chăng?

Tưởng sau thời gian dài anh “rửa tay gác kiếm,” những bài sưu tầm giá trị đã bị bỏ quên. Không ngờ có tờ báo yêu cầu anh gom toàn bộ công trình sưu tầm ấy để xuất bản thành sách. Ðây là một niềm vui trở lại, như Mùa Xuân trở về thắp nắng lên cây.

Nốt Bê-Môl sáu

Ðến ngồi chơi với anh trong phòng làm việc, thấy tập truyện “Bảy Nốt Trên Khuôn Nhạc,” tác giả Trang Thanh Trúc khá trẻ, tò mò tôi giở ra đọc. Ðọc bắt, đọc tới nữa, thích ngay, hỏi mượn anh. Ðêm đó, đọc một lèo liền tù tì. Ðọc một hơi giống như đọc “Tháng Ba Gãy Súng” hồi mới ra lò của Cao Xuân Huy.

Trong đầu tôi lúc mới về lại, Cali buồn như bảy nốt giáng, nay tình cờ gặp tựa đề bảy nốt nhạc, muốn coi bảy nốt trên khuôn của cô này ra sao, thăng hay giáng? Tập truyện là những mảng sống, những phiếm lòng, những nốt tâm sự. Ða phần đều ở trong khuôn không gian xa xứ, mà bằng lối văn ngắn gọn lôi cuốn, dẫn người đọc bước mãi theo “mùi hương” những con chữ thông minh sống động, một thứ mùi hương làm quyến rũ tâm hồn, làm rung động trái tim.

Chỉ có nữ giới mới thật sự biết sử dụng sức mạnh của mùi hương. Có khi phảng phất, có khi đậm đà, có khi ngọt mời, có khi nồng gọi, có khi hững hờ, có khi vu vơ; nhưng sức mạnh vô hình ấy khi chạm phải, có thể khiến cho tâm hồn say sưa, ý chí bi lụy, khiến người ta ngây dại, mềm lòng, mê đắm, mơ mồng, ghiền nhớ, yêu ái, tương tư. Có lẽ thế, Mai Thảo, một “tay chơi sành điệu,” nên ông có tác phẩm “Ðể tưởng nhớ mùi hương.”

Tôi có đọc được vài truyện của Phạm Thị Hoài. Nữ văn sĩ này thuộc hàng cao thủ, võ công ghê gớm không kém Nguyễn Huy Thiệp. Ðọc hay mà sợ. Ðây là thứ võ công sát thủ, như Tây Môn Suy Tuyết, lạnh lùng thổi giọt máu còn vương trên mũi kiếm sau tuyệt chiêu kết liễu. Tôi yêu văn Lê Thị Huệ. Tôi thú vị với văn phong ngắn gọn tươi tắn của Trang Thanh Trúc. Về thơ thì tôi yêu tiếng thơ Ngô Tịnh Yên. Yên cũng là người phụ nữ ôm hai đứa con như Thanh Trúc, nhưng trải qua cay đắng, vất vả và nghèo khổ lúc chia tay vợ chồng. Chất sống ấy biến Yên thành một nhà thơ “thật thơ.” Thơ của Yên đầy chất thật của cuộc sống mà cô bươn chải, đương đầu. Người có trái tim thật sự không thể nào đọc thơ Yên mà con tim mình không rung động ngậm ngùi, chưa kể cô có một “phong thái thơ” tuyệt vời riêng. Tôi và Yên là bạn thân tình.

Lần mua sách này, có bộ “Liêu Trai Chí Dị,” Cao Tự Thanh dịch, gồm hai quyển 500 truyện. Ðọc thong thả, xen kẽ, vào buổi tối. Công nhận Cao Tự Thanh dịch hay, văn phong hấp dẫn, đọc không bị sượng, khâm phục. Thanh Trúc có nhiều truyện ngắn không kém gì ở Liêu Trai. Ðằng sau cái tươi tắn, trẻ trung, bình thản của Thanh Trúc, thỉnh thoảng tiềm ẩn một nỗi buồn nhẹ nhàng kín đáo. Hãy đọc thử một đoạn trong “Viết cho Trực” để nhận ra vì sao tác giả có lối văn xinh tươi trong sáng.

“Hãy sống với lòng rộng lượng bao la hơn. Con sẽ cảm thấy bớt cô đơn hơn, và niềm vui hình như sẽ dễ nhận ra hơn! Hãy biết khen khi con nhìn thấy điều hay, cái đẹp trước mắt. Ðừng ngại khi khen một người bạn là tự hạ thấp sự yếu kém của mình. Hãy đừng chê bai điều gì nếu như con không biết khen lấy được một lời. Hãy tập biết tha thứ để mai sau này khi con vấp ngã con sẽ cảm thấy vết đau nào cũng không chóng lành, nếu ta không thật sự cố gắng quên đi!”

Và thêm một chút, “Ngày mai có là gì đi chăng nữa, hãy luôn biết cảm ơn và giữ gìn những tấm lòng của những người đã đến và thương yêu mình… Sống đừng quá quan trọng vấn đề! Con hãy sống ngay thẳng cho chính bản thân con là được rồi.”

Cô gọi là “chút tâm sự viết riêng cho con.” Ðó là những lời dặn dò dành cho đứa con trai 12 tuổi của tác giả. Khi mình “thật có” mình mới có thể “thật cho” người khác được. Những lời tâm sự dành cho “con” này, tôi thêm vào sau chữ “con” một chữ “người” nữa.

Quả thật bảy nốt của Thanh Trúc rớt xuống khuôn truyện đều toát ra mùi hương của nỗi buồn lá khuynh diệp rơi thanh thoảng trong Mùa Hè oi bức. Cái khuôn đời-sống-xứ-xa oi bức và chật hẹp như một khuôn nhạc. Những nốt-nhạc-đời-sống ấy thăng giáng, bổng trầm. Có nốt rớt xuống dưới khuôn, có nốt vượt lên khỏi khuôn, có nốt muôn đời an phận quẩn quanh trong năm dòng kẻ. Truyện của Thanh Trúc như những tiết tấu khi ngắn khi dài, khi nhanh khi thong thả, khi réo rắt khi lạnh lùng, tác giả dạo thành những bài “Tình” ca đầy xao xuyến rung động lòng người.

Là một người “biết sống,” cho con những dặn dò mà chính người mẹ ấy đã sống qua như thế, thì sao không làm cho ta đem lòng quý trọng được? May thay, nốt nhạc của đời nàng và nốt của ai kia “sống thật,” lại là hai nốt-giáng hóa sinh hai nốt bình thường. Không phải treo lơ lửng bất thường. Bình thường là sống hạnh phúc, an lành; bất thường là sống dở chết dở, tiến thoái lưỡng nan.

Một chút buồn thôi. Vì Mi và Si cách xa nhau chỉ mỗi một lằn kẻ hàng rào.

Nốt Bê-Môl bảy

“Bà con xa không bằng láng giềng gần.” Ðọc trong tập truyện mới biết Trúc xóm giềng với Dũng, nên có truyện kể về Don Hồ. Quả đất quả tròn, hai người gặp lại, tình càng thêm thân.

Khi cassette đầu tiên của Don Hồ xuất hiện gồm nhiều nhạc phẩm ngoại có lời Việt (nếu nhớ không lầm), và Don Hồ đã hát xuất thần băng nhạc ấy. Lại đúng ngay lúc nhạc ngoại vừa chớm tái xuất giang hồ sau thời gian bặt tiếng vì nhạc Việt quá mạnh trong thời kỳ tô đậm lại vàng son, kỷ niệm. Cơn nhập đồng mệt mỏi, cơn trốt xoáy lắng chìm, trao trả lại cho tiếng sóng rì rào dịu dàng của nhạc tình Pháp một thời chinh phục những trái tim lãng mạn thanh xuân. Don Hồ tiêu biểu cho tiếng sóng dịu dàng lãng mạn ấy, khơi động lại những con tim nồng nàn mơ mộng. Don Hồ thành công ngay qua cassette ấy, nhanh chóng được yêu thích, trở thành một ca sĩ nổi tiếng, một thời là tiếng hát độc quyền của Thúy Nga.

Một ca sĩ tài danh, vị ấy không nhất thiết cần có những bài viết lăng-xê. Chính thính giả ái mộ thân ái tặng cho tiếng hát của họ những biệt danh. Như “tiếng hát vượt thời gian” dành cho Thái Thanh. “Tiếng hát liêu trai” dành cho Thanh Thúy, v.v. Nhưng một nhà báo nào đó lăng-xê “tiếng hát đậu trên tầng mây” thì quả là bơm bốc quá đáng.

Don Hồ đã tạo cho mình một khung trời riêng, một vị trí vững vàng. Thiết nghĩ không cần “quảng cáo” thêm. Giọng hát anh không thuộc loại “xé tan màn đêm” như Bằng Kiều, mà ấm áp nhẹ nhàng như lời thì thầm của gió sớm, như mát dịu mơn trớn của cơn mưa phùn, như vuốt ve của dòng suối quấn quít. Thổi tiếng hát lên cao thì như cánh buồm chơi vơi, như tiếng kèn trầm buồn ngân bay qua núi. Cho nên tôi thích nghe Don Hồ hát vào những buổi sáng dậy sớm yêu đời, tiếng hát lan lan lơ lửng trên những cánh hoa còn lâm râm sương đọng, rồi nhẹ nhàng tan theo vạt gió rừng im.

Trong căn nhà thanh vắng nơi góc rừng, đôi khi tôi rơi vào không gian ấm cúng của Quang Dũng. Ðôi khi tôi rớt vào núi cao của Bằng Kiều. Ðôi khi tôi chìm giữa đêm khuya với ngọt ngào Ngọc Hạ. Ðôi khi theo Ngọc Anh thăm những Hà Nội của Phú Quang. Ðôi khi dong ruỗi theo Trần Thu Hà để uống say hơi hướm thơm Jazz của Thu Hà rồi nhớ đến Blue Hùng Cường, Blue Duy Khánh và nhớ tiếng guitar Jazz Jimmy Long, người bạn đang giang hồ đâu đó Vieng Chan, Saigon.

Nhưng rồi khi tiếng chim kêu mở cửa chào sương sớm, tôi lại mời Don Hồ thả tiếng hát lãng đãng dạo trên những hồng lan cẩm chướng. Sáng nào như vậy, tôi thường nhớ người bút hiệu Hoàng Song Vân.

Quen nhau, anh Hoàng Song Vân cho tôi biết loáng thoáng anh chơi đàn măng-đô cùng thời Phạm Duy. Khi Don Hồ thành danh, có lần anh tâm sự, “Không ngờ thằng Dũng nhà tôi hát hay như thế,” nét mặt anh đầy niềm vui ấm áp. Cây đàn măng-đô không đẩy tuổi trẻ anh rơi vào khuôn nhạc, nhưng dòng máu nghệ sĩ trong anh đã có truyền thừa. Ngoài Dũng thành danh, cô em gái cũng vẽ họa tài tình. Anh khiêm tốn dành hạnh phúc ấy cho người vợ thương yêu của mình, “Chúng nên người đều nhờ mẹ chúng cả.” Phần anh, anh chọn riêng cho mình một không gian đầy sách vở.

Cảm ơn anh chị luôn thương thằng em nhỏ. Cảm ơn những đĩa nhạc Don Hồ cho tôi những sớm mai yêu đời. Cảm ơn những ca sĩ rung lên hồn nhạc. Cảm ơn “Bảy nốt trên khuôn nhạc” cho tôi một chút Paris chưa biết, và một đêm bước hoài theo bảy nốt.

Lê Giang Trần

Little Saigon, Chủ Nhật 12/10/08

(Gửi Hoàng Song Vân, Thanh Trúc, Don Hồ)